Projecten rassenonderzoek 2011

De volgende projecten worden door de afdeling Rassenonderzoek in 2011 uitgevoerd:

Methodiekenonderzoek

• Het omzetten van zogenaamde Linneaanse beschrijvingen naar beschrijvingen in het gangbare UPOV-model.
• Het onderzoek naar een aangepast DUS-systeem voor landrassen en amateurrassen waarvan de genetische variatie bewaard dient te blijven om verdere genetische erosie te voorkomen.
• Aanpassing van het systeem van beeldanalyse voor waarnemingen en metingen met behulp van een digitale camera.
• Onderzoek naar de mogelijkheden om bij het DUS-onderzoek aardappel kosten te besparen door één van de twee veldonderzoeken te vervangen door een DNA-fingerprint en vergelijk met de DNA-aardappel database.
• Het uitwerken van een plan om naast de beschrijvingen van alle in Nederland geregistreerde rassen ook van de siergewassen foto’s op de Naktuinbouw-website te plaatsen.
• Onderzoek naar de mogelijkheid om bij sla DNA-fingerprints te gebruiken om hiermee het aantal rassen dat in de veldproeven als vergelijker moet worden opgenomen te verkleinen.
• Onderzoek om na te gaan of de veel tijd en energie eisende extra winterproef met volwassen planten bij Brassica voor vaststelling van CMS (cytoplasmatische mannelijke steriliteit), vervangen kan worden door een PCR-bepaling.
• Onderzoek om na te gaan of in een aantal gevallen de resistentietoets vervangen kan worden door een DNA-bepaling om te zien of het gen dat de resistentie veroorzaakt aanwezig is.
• Studie naar het effect van LED-verlichting die op den duur de huidige gloeilampen zal vervangen op de groei en (kleur) waarnemingen binnen het DUS-onderzoek.
• Het in samenwerking met het CPVO inrichten van een elektronische aanvraagmodule via de Naktuinbouw-website.
• Onderzoek naar mogelijkheden om de levende referentiecollectie bij orchidee te vervangen door een combinatie van een beperkte levende collectie en het gebruik van de fotodatabase, de ‘walking reference collectie’ (een groep experts op het gebied van orchideeën die de onderzoekers adviseren over mogelijke vergelijkers) en een database met DNA-gegevens die in samenwerking met de universiteit van Taiwan is opgebouwd.
• Deelname aan een CPVO project om na te gaan of in de verschillende onderzoekstations op vergelijkbare wijze resistentietoetsen worden uitgevoerd.
• Onderzoek naar een aangepaste methode om te toetsen of sla resistent is tegen Bremia in gevallen waarbij de resistentie gebaseerd is op afwijkende genetica en de resistentie pas in een laat stadium tot expressie komt.

Door EVD gefinancierde landenprojecten

• Samenwerking en training op gebied van kwekersrechtonderzoek in China. Dit jaar wordt het tweede grote China-project afgesloten met een slotseminar in Beijing. In samenwerking met het Ministerie van EL&I wordt met onze Chinese collega’s overlegd over vormen van toekomstige samenwerking.
• Het kwekersrechtproject Vietnam waarbinnen dit jaar een delegatie Nederland bezoekt om kennis te nemen van de werking van kwekersrecht in Nederland, en een drietal trainingen wordt verzorgd in Vietnam op gebied van aardappel, sierteelt en groenten.
• Het derde project met Indonesië waarbinnen wordt nagegaan of inmiddels de uitvoerende organisaties werk van voldoende kwaliteit leveren en een intern kwaliteitsmanagementsysteem wordt opgezet.
• Een door de Wereldbank gefinancierd project onder leiding van CGN in Ethiopië waar voor de sierteeltsector grote belangen liggen en gepoogd wordt om wet en regelgeving op te zetten die er op termijn toe zal kunnen leiden dat ook in Ethiopië rassen een bepaalde bescherming tegen ongebreidelde nabouw biedt.
• Tenslotte is onlangs een project in India goedgekeurd waar de afdeling Rassenonderzoek in nauwe samenwerking met Plantum de Indische autoriteiten adviseren en hopen daarmee meer gewassen binnen het kwekersrechtsysteem te halen en de bescherming daar waar mogelijk te vergroten.

Projecten op gebied van Kennis & Innovatie 

• Het verzorgen van maximaal vier stageplaatsen voor DUS-collega’s uit andere landen.
• Het aanbieden van interne training op het gebied van DUS en regelgeving.
• Het onderhouden van de Naktuinbouw DUS-helpdesk waar iedereen vragen kan stellen op het gebied van DUS-onderzoek.
• Aanvulling van bestaande DNA-databases met materiaal van nieuw toegelaten rassen.
• Onderzoek op DNA-gebied bij twijfel aan de onderscheidbaarheid als ondersteuning bij het DUS-onderzoek.
• Opzet van een informatie database over toelatingsystemen in de wereld.
• Opzet van een permanente expositie over de geschiedenis van het rassenonderzoek in Nederland.
• Het verbeteren van de bewaaromstandigheden voor zaadmonsters van groentegewassen. Door een aanpassing van de keuringsmethodiek dienen monsters langer bewaard te blijven. Voor sommige gewassen is de huidige bewaarfaciliteit hiervoor ongeschikt en zal een aanpassing moeten volgen. Het project is erop gericht om de ideale omstandigheden hiervoor te bepalen.
• Het gebruiken van handheld computers voor waarnemingen in veld en kas in plaats van papieren logboeken ten behoeve van DUS-onderzoek.

Het budget voor deze projecten komt uit drie bronnen 

• Methodiekenonderzoek; een jaarlijks door het Ministerie van Economische zaken, Landbouw en Innovatie beschikbaar gesteld budget voor projecten op het gebied van de verbetering van het DUS onderzoek.
• Externe partijen zoals bijvoorbeeld EVD (onderdeel van Agentschap NL) voor projecten die gericht zijn op het uitdragen van kennis over kwekersrechtsystemen in het buitenland.
• Intern budget voor verbeteringen; jaarlijks is per afdeling 2% van de omzet beschikbaar voor projecten op het gebied van kennis en innovatie.

Meer weten?

Vragen over het projecten kunt u stellen aan Kees van Ettekoven, hoofd afdeling Rassenonderzoek.