Virusvrij maken en instandhouden van fruitgewassen

Er zijn verschillende manieren waarop virussen een boom kunnen besmetten. Handelen van de mens is de belangrijkste besmettingsbron. Door virusziek enthout of oculatiehout te gebruiken en door te vermeerderen op onderstammen die met virussen zijn besmet, raken fruitgewassen ziek. Virusziekten zijn niet chemisch of op een andere manier te bestrijden. De enige manier om problemen de baas te blijven is virusvrije bomen te gebruiken.

Rassen kunnen virusvrij worden gemaakt door warmtebehandeling. Het proces de volgende stappen:

• Materiaal selecteren
• Warmtebehandeling
• Virustoetsingen
• Instandhouding
• Vermeerdering en pomologische controle

Materiaal selecteren

Veredelaars selecteren rassen op de gewenste eigenschappen. Het accent ligt daarbij vooral op vruchtkwaliteit (kleur) en resistentie (schurft, meeldauw). In dit stadium is van eventuele virusbesmetting vaak niets bekend.

Veredelaars bieden nieuwe rassen aan Naktuinbouw aan om ze virusvrij te maken.

Warmtebehandeling en virustoetsingen

Bij de eerste screening van geselecteerd materiaal blijkt bijna altijd dat het geïnfecteerd is met één of meer virussen. Naktuinbouw verwijdert die met een warmtebehandeling. Bij dit proces, dat ongeveer een jaar duurt, ontstaan plantjes, topentjes, die als uitgangsmateriaal voor een gezond nageslacht dienen. Na de warmtebehandeling voert het Toetscentrum Horst virustoetsingen uit.

Voor appel beslaat het hele toetsingstraject drie tot vier jaar, voor peer is dit vier tot vijf jaar.

Instandhouding, vermeerdering en pomologische controle

Terwijl de toetsingen lopen, zit de eigenaar niet stil. Van het eerste materiaal dat beschikbaar komt van de topenten zet hij een nieuwe vermeerderingslijn op. Daarna duurt het nog enkele jaren voordat er genoeg vermeerderingsmateriaal voor boomkwekers beschikbaar is.

In de tussentijd controleert Naktuinbouw de nieuwe vermeerderingslijn pomologisch.

Wanneer uitgangsmateriaal virusvrij en pomologisch in orde is, houdt het Toetscentrum Horst van Naktuinbouw het nieuwe ras in stand. Het oeruitgangsmateriaal van een ras groeit in een kas, onder beschermende omstandigheden. Van dit materiaal controleert Naktuinbouw regelmatig de virusstatus.

Opdrachtgevers

Het Toetscentrum Horst heeft opdrachtgevers uit binnen- en buitenland. Het gaat vooral om instituten, fruittelers en boomkwekers, die betrokken zijn bij de veredeling, selectie en introductie van (nieuwe) rassen.

Meer informatie

Neem voor meer informatie contact op met het Toetscentrum Horst.