Bacterievuurcontroles starten weer

Publicatiedatum Nieuws: 22 juni 2020

Vanaf begin juli zijn de weersomstandigheden ideaal voor het uitbreken van bacterievuur (Erwinia amylovora). Deze bacterie kan grote schade aanrichten aan zowel meidoornhagen als aan fruit- en laanbomen. 

In Nederland kennen we twee soorten van inspectie op bacterievuur

Er zijn inspecties binnen de kwekerijen en inspecties in bacterievuurbufferzones.
Inspecties op de kwekerijen is verplicht op basis van EU-wetgeving.
In de bacterievuurzones wordt naast de kwekerijen ook de Groene Ruimte geïnspecteerd.

Bacterievuurbufferzones zijn ingesteld op verzoek van het bedrijfsleven. Hiermee kunnen we verspreiding van bacterievuur in de bufferzones voorkomen, zodat u het materiaal gezond kunt verhandelen. Deelname is vrijwillig.

Binnen en buiten de bufferzone

Bacterievuur komt in grote delen van Nederland voor. Het verspreidt zich gemakkelijk naar andere gevoelige gewassen (waardplanten). Een bufferzone is een gebied met extra maatregelen om verspreiding van bacterievuur te voorkomen. Hierdoor kunt u bomen en planten uit deze gebieden binnen de EU verhandelen. En ook naar de beschermde gebieden die om deze extra maatregelen vragen.

Bestrijding van bacterievuur binnen de bufferzone is verplicht

Het aanplanten van een aantal voor bacterievuur gevoelige planten, zoals wilde meidoorn (Crataegus), is grotendeels verboden. In aangewezen gebieden van landschappelijke waarde is dit toegestaan, binnen een zone.

Bestrijding van bacterievuur buiten de kwekerij buiten de bufferzone is niet verplicht

Wel is het voor boomkwekers en fruittelers belangrijk om besmette planten te verwijderen en vernietigen buiten de kwekerij. Zo kunt u aantasting van productiepercelen voorkomen. Op kwekerijen is er altijd een ruimplicht als er bacterievuur wordt gevonden. Dit geldt zowel binnen als buiten de bufferzone.

Inspectie door de keurmeester in de Groene Ruimte in een bacterievuurbufferzone

De NVWA geeft de instructies voor de inspecties.
De keurmeesters controleren alle meidoornobjecten in deze Groene Ruimte. Dit varieert van solitaire bomen, hagen en bosschages. Daarnaast controleren de keurmeesters ook alle fruitteeltpercelen in de zones. Deze objecten zijn digitaal vastgelegd en worden systematisch allemaal gecontroleerd. Verder controleren de keurmeesters alle andere waardplanten die ze in de Groene Ruimte tegenkomen.
Keurmeesters inspecteren de Groene Ruimte één keer per seizoen. Bij een aantasting volgt er een hercontrole. De controles gaan vaak te voet, op de fiets of in de fruitteeltpercelen ook wel op een quad. U herkent de keurmeesters aan hun gele hesjes of het woord ‘bacterievuurcontrole’ op hun auto.

Vondst bacterievuur in de Groene Ruimte in een bacterievuurbufferzone

Bij een gevonden besmetting krijgt de eigenaar een aanzegging. De eigenaar moet het besmette object binnen 10 dagen ruimen. Na 10 dagen volgt een hercontrole. Zo is zeker dat de besmetting volledig is geruimd en er geen andere waardplanten in de buurt zijn besmet. De keurmeesters werken met zogenaamde ‘X-Y-coördinaten’ op hun tablet. Ze geven de status van het gebied of perceel aan met: niet geïnspecteerd, gezond, bemonsterd, besmet of geruimd.

Controleert u wekelijks uw percelen op bacterievuur. Controleer ook de omgeving rond uw kwekerij regelmatig. Aantastingen van bacterievuur meldt u bij Naktuinbouw.

Inspectie door de keurmeester op de kwekerij

De instructies voor de inspecties op de kwekerij komen ook van de NVWA.

Controle van de kwekerij binnen de bufferzone:

  • Twee inspecties per jaar: waardplanten moeten vrij zijn van bacterievuur. Dit vanwege RNQP-status van bacterievuur
  • Bemonstering op percelen (vanwege mogelijke latente aanwezigheid van bacterievuur)
  • Perceel en zone van 500 meter rond bedrijven moet vrij zijn van bacterievuur

Is aan deze voorwaarden voldaan? Dan kunt u waardplanten van deze percelen met een PZ- ERWIAM-plantenpaspoort verhandelen.

Controle van de kwekerij buiten de bufferzone:

  • Eén inspectie per jaar op bacterievuur
  • Waardplanten moeten vrij zijn van bacterievuur (vanwege RNQP-status van bacterievuur)

Hier bestaat geen mogelijkheid om waardplanten met een PZ - ERWIAM plantenpaspoort af te leveren.

Zo herkent u bacterievuur

Het is belangrijk dat u en uw werknemers bacterievuur goed kunnen herkennen. Zo weet u waar de gevaren liggen. Aantasting van bacterievuur gaat vaak door infectie van bloesem of jonge scheuten. Daarna volgt verschrompeling, verdorring, bruin tot zwart verkleuring en afsterving. Scheuttoppen kunnen omkrullen en een zwart vlaggetje vormen. Dat noemen we een ‘bacterievuurvaantje’.

De ziekte kan snel uitbreiden zowel in de plant zelf, als naar andere planten. Warm weer met een hoge luchtvochtigheid zijn ideale omstandigheden voor de bacterie. Bacterievuur wordt overgebracht door insecten, vogels, wind, regen, hagel, gereedschappen en gewashandelingen. Ook door het verslepen van aangetast plantmateriaal is dit mogelijk.

Volg de training Bacterievuur

Naktuinbouw biedt een ééndaagse training die alle facetten van bacterievuur en het herkennen ervan behandelt. Denk aan: opsporen, voorkomen van besmettingen veilig opruimen en regelgeving. Bij voldoende deelnemers gaat deze training door. Uiteraard mits dit mogelijk is door de coronamaatregelen. 

Belangrijke linken

Meer weten?

Stel uw vraag aan uw keurmeester of kijk op onze website: www.naktuinbouw.nl. Of neem contact op met het team Keuringen Boomkwekerijgewassen via tel. (071) 332 62 88 of e-mail.