Lees voor

Terug naar overzicht

HIQ: hulpmiddel voor het herkennen van Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP’s

Publicatiedatum: 29 juni 2026

Ondernemers die plantenpaspoorten afgeven moeten kunnen beoordelen of hun planten vrij zijn van EU quarantaine-organismen (Q-organismen), organismen met quarantaine-status in beschermde gebieden (PZ-Q-organismen) en gereguleerde niet-quarantaine-organismen (RNQP’s). Om daarbij te ondersteunen hebben de NVWA en Naktuinbouw een online zoeksysteem ontwikkeld met informatie over ruim 130 van deze organismen.

Beeld: ©Chuangzao, iNaturalist

Herkenningsinformatie Quarantaine-organismen (HIQ)
 ondersteunt bij het herkennen en vergelijken van Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP’s die relevant zijn voor de Nederlandse teelt en handel. Daarnaast laat het systeem zien in welke landen en op welke planten deze organismen kunnen voorkomen, zodat gebruikers bijvoorbeeld kunnen inschatten welke risico’s er zijn bij import en waar extra aandacht nodig is bij controles.

Wat vindt u in HIQ?

HIQ bevat praktische informatie over Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP's. Per organisme vindt u onder meer:

  • herkenningskenmerken;
  • symptomen op de plant;
  • foto’s;
  • informatie over waardplanten;
  • informatie over verspreiding en voorkomen;
  • kenmerken waarmee u het organisme kunt onderscheiden van soorten die erop lijken.

Voor PZ-Q’s vindt u daarnaast informatie over de beschermde gebieden waarvoor deze status geldt en over aanvullende eisen voor handel naar deze gebieden.

Welke organismen zijn opgenomen?

HIQ richt zich op organismen die met het blote oog of een loep zijn waar te nemen en waarvoor een reële kans bestaat op aantreffen in de Nederlandse teelt en handel.

De focus ligt momenteel op EU Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP's die relevant zijn voor producten waarvoor een plantenpaspoort verplicht is en die onder de verantwoordelijkheid van Naktuinbouw vallen.

HIQ is een dynamisch systeem dat voortdurend wordt aangevuld en bijgewerkt. Nieuwe organismen worden toegevoegd wanneer wetgeving of ontwikkelingen in handel en verspreiding daarom vragen. Ook zal het systeem de komende jaren worden uitgebreid naar andere sectoren.

Slim zoeken

HIQ bevat informatie over ruim 130 Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP's. Veel van deze organismen komen niet of nauwelijks in Nederland voor. Het herkennen ervan kan daarom lastig zijn. Om u daarbij te helpen bevat HIQ verschillende zoekmogelijkheden.

U kunt bijvoorbeeld zoeken op:

  • gewas;
  • symptoom;
  • type organisme;
  • land van herkomst;
  • naam van een organisme.

Wilt u weten welke Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP's relevant zijn voor een bepaald product? Of welke organismen kunnen voorkomen bij planten uit een ander land? Dan helpt HIQ u snel verder.

Ziet u onbekende symptomen of een insect op een plant? Ook dan kunt u via het zoekmenu mogelijke organismen vinden en vergelijken.

Waarom is dit belangrijk

Met een plantenpaspoort verklaart u dat uw planten voldoen aan de geldende plantgezondheidseisen, waaronder de afwezigheid van Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP's. Het is daarom belangrijk dat u weet welke organismen relevant zijn voor uw gewassen en hoe u deze kunt herkennen.

Wanneer een Q-organisme wordt aangetroffen, moet de NVWA in veel gevallen maatregelen nemen om verdere verspreiding te voorkomen. Hoe eerder een besmetting wordt ontdekt, hoe groter de kans dat de gevolgen beperkt blijven. Vroege signalering kan helpen om schade aan uw bedrijf te beperken en verdere verspreiding naar andere bedrijven te voorkomen.

Aan de slag met HIQ

Voordat u begint met zoeken in HIQ, raden wij aan eerst de informatie ‘Wat kan ik hier vinden?’ en ‘Tips bij het zoeken’ te lezen. Zo krijgt u een goed beeld van de mogelijkheden van het systeem en leert u hoe u het meest gericht kunt zoeken.

De resultaten in het zoekscherm geven slechts een eerste indruk van een organisme. Voor uitgebreide informatie en aanvullend beeldmateriaal kunt u doorklikken naar de volledige factsheet.

Feedback welkom

HIQ blijft in ontwikkeling. Daarom horen wij graag wat u van het systeem vindt en welke verbeteringen u ziet. Uw feedback kunt u doorgeven aan de NVWA of aan Naktuinbouw.

Meer informatie

Consumenten en bedrijven kunnen contact opnemen met ons Klantcontactcentrum. Voor vragen over dit nieuwsbericht kunnen journalisten contact opnemen met onze persvoorlichters.

Bron: HIQ: hulpmiddel voor het herkennen van Q-organismen, PZ-Q-organismen en RNQP’s | NVWA

Terug naar overzicht